Her sene şubatın son haftasında yeniden hatırlayarak tekrar ettiğim cemre arama hatıramı bir daha arz etmeme izin verin lütfen.
Yaşlıların yeni bir çocukluğu da geçmişi tekrarlamak olurmuş, benim cemre hatıram da öyle galiba...
Efendim, 1940-45lerin çok soğuk geçen kış ayları boyunca orman içindeki köyümüzde tekrar edilen sihirli cümle hep aynı olurdu:
- Ah bir cemre düşseydi, gerisi kolaydı!.
Dondurucu kış ayları boyunca heyecanla beklenirdi kurtarıcı cemre.
Nitekim soğukların şiddeti kırılır, yarı güneşli günler başlar, bir müjde bizim dünyamızı altüst ederdi:
- Bugün 20 Şubat!.. Yani birinci cemrenin havaya düştüğü gün!..
Hemen köydeki güneşli duvar diplerine çıkar, havaya düştüğü söylenen sevgili cemreyi seyretmeye yönelirdik. Bunca arzularımıza rağmen onu bir türlü göremezdik. Bir haftalık bir arayıştan sonra içimize bir ümitsizliğin çöktüğü sıralarda bir müjde daha uçurulurdu:
- Bugün 27 Şubat. İkinci cemrenin suya düştüğü gün!
Demek ki daha da yaklaştı bize. Hemen elimize sopaları alır, buzlu suların içinde sihirli cemreyi aramaya başlardık. Ne yazık ki çok yakınımıza gelmesine rağmen cemreyi buzlu suların içinde de bulamazdık.
Ümitsiz bir bekleyiş yine başlardı. Ama bu da çok sürmez, yeni bir söylenti daha çıkarılırdı.
- Bugün 6 Mart, üçüncü cemrenin toprağa düştüğü gün!
Tam bir fırsat diye düşünürdük. Çünkü toprağa düşen cemreyi bulmak daha kolay olacaktı. Hemen hazır bekleyen sopalarımızla çamurlu toprakları deşelemeye koyulur, büyük bir ümitle cemre aramaya yönelirdik.
İtiraf etmeliyim ki, çocukluğumuzun bu cemre arayışları hâlâ hayalimde olanca canlılığıyla yaşamaktadır. Her sene 20 Şubattan itibaren cemre arama olayını olanca tazeliğiyle bir daha hatırlar, yeniden bir cemre arayışına yönelirim sanki. Bulur muyum havada, suda, toprakta başlayan cemreyi?
- Hayır, bulamadım şimdiye kadar aradığım cemreyi. Ama hiç beklemediğim bir yerde buldum cemreyi.
Meğer hiç de uzaklarda değilmiş. İki elle tuttuğum kitabın sayfaları arasındaymış cemre tarifi. Bakın ne deniyor okuduğum kitap sayfasında cemre için:
- Cemre, Arapça bir kelimedir. Ateş, kor, köz manalarına gelir. Yani sıcaklık! demektir.
Halkımız öteden beri şubatın yirmisinden sonra cemre havaya düştü der; yani baharın müjdecisi sıcaklık, havada başladı demektir. Bundan bir hafta sonra da cemre suya düştü derler. Bununla da sıcaklığın suda başladığını ifade etmiş olurlar. Bir hafta sonra martın altısında ise cemrenin toprağa düştüğünü dile getirirler. Bununla da sıcaklığın artık toprakta da başladığını, toprağa tohum atma mevsiminin geldiğini anlatmış olurlar.
Demek ki, benim maddi bir cisim gibi havada, suda, toprakta aradığım cemre aslında itibari bir mana imiş. Sıcaklığın belli yerlerde başlama tarihleriymiş. Soğuklar önce havada kırılır, sonra suda, sonra da toprakta.. demeye getirilirmiş...
Bilmem, benim bu çocukluk hatıramdan sonra merak edenler cemre konusunda bir fikir sahibi olurlar mı? Yoksa onlar da halen havada, suda, toprakta benim gibi cemre mi ararlar? Eğer öyle bir arama arzusu varsa boşuna zahmet çekmesinler. Benim bulamadığımı onlar da bulamayacaklar. Ama bu tarihlerde gerçekten de soğukların kırıldığını, sıcakların önce havada, sonra suda, sonra da toprakta başladığını hissetmekte zorluk çekmeyecekler..
Yazımızı, içinde cemre kelimesi geçen bir hadisle bağlayalım isterseniz. Bakalım ateş parçası manasına gelen cemre, hadiste nerede nasıl bir ikaz manasında geçmektedir onu da görelim bu vesile ile.
- Dünyada ellerini haramdan çekmeyenler, haramı tutan ve avuçlayanlar ahiretteki azabı görünce feryat ederek diyecekler ki:
- Keşke bu ellerimle dünyada CEMRE avuçlasaydım da HARAMa el uzatmasaydım!
AHMED ŞAHİN
Yaşlıların yeni bir çocukluğu da geçmişi tekrarlamak olurmuş, benim cemre hatıram da öyle galiba...
Efendim, 1940-45lerin çok soğuk geçen kış ayları boyunca orman içindeki köyümüzde tekrar edilen sihirli cümle hep aynı olurdu:
- Ah bir cemre düşseydi, gerisi kolaydı!.
Dondurucu kış ayları boyunca heyecanla beklenirdi kurtarıcı cemre.
Nitekim soğukların şiddeti kırılır, yarı güneşli günler başlar, bir müjde bizim dünyamızı altüst ederdi:
- Bugün 20 Şubat!.. Yani birinci cemrenin havaya düştüğü gün!..
Hemen köydeki güneşli duvar diplerine çıkar, havaya düştüğü söylenen sevgili cemreyi seyretmeye yönelirdik. Bunca arzularımıza rağmen onu bir türlü göremezdik. Bir haftalık bir arayıştan sonra içimize bir ümitsizliğin çöktüğü sıralarda bir müjde daha uçurulurdu:
- Bugün 27 Şubat. İkinci cemrenin suya düştüğü gün!
Demek ki daha da yaklaştı bize. Hemen elimize sopaları alır, buzlu suların içinde sihirli cemreyi aramaya başlardık. Ne yazık ki çok yakınımıza gelmesine rağmen cemreyi buzlu suların içinde de bulamazdık.
Ümitsiz bir bekleyiş yine başlardı. Ama bu da çok sürmez, yeni bir söylenti daha çıkarılırdı.
- Bugün 6 Mart, üçüncü cemrenin toprağa düştüğü gün!
Tam bir fırsat diye düşünürdük. Çünkü toprağa düşen cemreyi bulmak daha kolay olacaktı. Hemen hazır bekleyen sopalarımızla çamurlu toprakları deşelemeye koyulur, büyük bir ümitle cemre aramaya yönelirdik.
İtiraf etmeliyim ki, çocukluğumuzun bu cemre arayışları hâlâ hayalimde olanca canlılığıyla yaşamaktadır. Her sene 20 Şubattan itibaren cemre arama olayını olanca tazeliğiyle bir daha hatırlar, yeniden bir cemre arayışına yönelirim sanki. Bulur muyum havada, suda, toprakta başlayan cemreyi?
- Hayır, bulamadım şimdiye kadar aradığım cemreyi. Ama hiç beklemediğim bir yerde buldum cemreyi.
Meğer hiç de uzaklarda değilmiş. İki elle tuttuğum kitabın sayfaları arasındaymış cemre tarifi. Bakın ne deniyor okuduğum kitap sayfasında cemre için:
- Cemre, Arapça bir kelimedir. Ateş, kor, köz manalarına gelir. Yani sıcaklık! demektir.
Halkımız öteden beri şubatın yirmisinden sonra cemre havaya düştü der; yani baharın müjdecisi sıcaklık, havada başladı demektir. Bundan bir hafta sonra da cemre suya düştü derler. Bununla da sıcaklığın suda başladığını ifade etmiş olurlar. Bir hafta sonra martın altısında ise cemrenin toprağa düştüğünü dile getirirler. Bununla da sıcaklığın artık toprakta da başladığını, toprağa tohum atma mevsiminin geldiğini anlatmış olurlar.
Demek ki, benim maddi bir cisim gibi havada, suda, toprakta aradığım cemre aslında itibari bir mana imiş. Sıcaklığın belli yerlerde başlama tarihleriymiş. Soğuklar önce havada kırılır, sonra suda, sonra da toprakta.. demeye getirilirmiş...
Bilmem, benim bu çocukluk hatıramdan sonra merak edenler cemre konusunda bir fikir sahibi olurlar mı? Yoksa onlar da halen havada, suda, toprakta benim gibi cemre mi ararlar? Eğer öyle bir arama arzusu varsa boşuna zahmet çekmesinler. Benim bulamadığımı onlar da bulamayacaklar. Ama bu tarihlerde gerçekten de soğukların kırıldığını, sıcakların önce havada, sonra suda, sonra da toprakta başladığını hissetmekte zorluk çekmeyecekler..
Yazımızı, içinde cemre kelimesi geçen bir hadisle bağlayalım isterseniz. Bakalım ateş parçası manasına gelen cemre, hadiste nerede nasıl bir ikaz manasında geçmektedir onu da görelim bu vesile ile.
- Dünyada ellerini haramdan çekmeyenler, haramı tutan ve avuçlayanlar ahiretteki azabı görünce feryat ederek diyecekler ki:
- Keşke bu ellerimle dünyada CEMRE avuçlasaydım da HARAMa el uzatmasaydım!
AHMED ŞAHİN
