Ekonomi uzmanlarından hükümete ciddi uyarılar geldi
Dış ticaret açığı finanse edilemeyecek boyutlarda
Prof. Dr. Ahmet Ulusoy Dış ticaret açığı artışı, finanse edilmesi güç olabilecek büyüklüğe ulaştı. İstikrar için mutlaka, hükümetin kurları olması gereken düzeye hareket ettirmesi gerekiyor uyarısında bulundu.
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Ulusoy, dış ticaret açığı artışının, finanse edilmesi güç olabilecek büyüklüğe ulaştığını bildirdi. Prof. Ulusoy, gelinen noktada istikrar için mutlaka, hükümetin ''aktif politikalarla devreye girmesi ve kurları olması gereken düzeye hareket ettirmenin altyapısını hazırlaması'' gerektiğini söyledi.
Prof. Ulusoy, yaptığı açıklamada, dış ticaret dengesinin 2005'te 43 milyar dolar açık verdiğini, dış ticaret açığındaki yıllık ortalama artışın ise yüzde 24,9 olarak gerçekleştiğini hatırlattı. İhracattaki başarılı artışı ''ithalat artışının gölgelediği'', dış ticaret açığı artışının, finanse edilmesi güç olabilecek büyüklüğe ulaştığına işaret eden Prof. Ulusoy, ''dış ticaretle ilgili başka bir önemli gösterge ise ihracatın ithalatı karşılama oranıdır. Bu oranın 2004 yılındaki seviyesi olan yüzde 62 düzeylerini koruduğu görülmektedir'' dedi. Prof. Ulusoy, 2002 yılı sonunda 36 milyar dolar düzeyinde olan ihracatın 73 milyar dolara ulaşmasının, 3 yıllık bir sürede ikiye katlanmasının çok önemli bir başarı olduğuna işaret ederken, şunları söyledi: ''Buna karşılık iç politikadaki hatalardan dolayı (Merkez Bankasının yüksek faiz oranı belirlemesi ve dışardan içeriye kısa süreli sermaye girişi, sıcak para) kurların düşük düzeylerde gerçekleşmesi, ithalatı ucuzlatmış ve artırmıştır. İthalat artışında, düşük döviz kurları yanında, petrol fiyatlarındaki artışın da önemli etkisi olmuştur (fiyatların artmasından kaynaklanan ek petrol faturası 6.5 milyar dolar civarında). İhracatçıları, kurların neden olduğu fiyat dezavantajına rağmen, rekor ihracat rakamlarına ulaştıkları için tebrik etmek gerekir. Bugünkü kur düzeyiyle benzer başarıyı 2006 yılında gerçekleştirmeleri çok zor görünmektedir.''
Prof. Ulusoy, kurlardan dolayı ithalatın ucuzlamasının, özellikle aramalı üreten yerli sanayicileri ithal ara malı ikamesiyle karşı karşıya bıraktığnı ve bu alanda birçok fabrikanın kapanma durumunda kaldığını ifade etti.
Aktif politika çağrısı
Bu arada kurlarda belirli düzeylerde tırmanışa imkan tanıyacak politikaların devreye sokulmamasının, ''dış açık finansmanı sorunu ortaya çıkartabileceğini, bütün ekonomik dengelerin bozulmasına neden olabileceğini'' savunan Prof. Ulusoy, şunları kaydetti: ''Türkiye'nin kriz tarihi okunduğunda, krizlerin tamamına yakınının dolaylı ya da dolaysız döviz ihtiyacının karşılanamamasından kaynaklandığı görülecektir. İç dengeyi sağladık, dış denge (açık) sorunu ağırlaşıyor. İstikrar için mutlaka, hükümetin aktif politikalarla devreye girmesi ve kurları olması gereken düzeye hareket ettirmenin altyapısını hazırlaması gerekiyor.''
Dış ticaret açığı finanse edilemeyecek boyutlarda
Prof. Dr. Ahmet Ulusoy Dış ticaret açığı artışı, finanse edilmesi güç olabilecek büyüklüğe ulaştı. İstikrar için mutlaka, hükümetin kurları olması gereken düzeye hareket ettirmesi gerekiyor uyarısında bulundu.
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Ulusoy, dış ticaret açığı artışının, finanse edilmesi güç olabilecek büyüklüğe ulaştığını bildirdi. Prof. Ulusoy, gelinen noktada istikrar için mutlaka, hükümetin ''aktif politikalarla devreye girmesi ve kurları olması gereken düzeye hareket ettirmenin altyapısını hazırlaması'' gerektiğini söyledi.
Prof. Ulusoy, yaptığı açıklamada, dış ticaret dengesinin 2005'te 43 milyar dolar açık verdiğini, dış ticaret açığındaki yıllık ortalama artışın ise yüzde 24,9 olarak gerçekleştiğini hatırlattı. İhracattaki başarılı artışı ''ithalat artışının gölgelediği'', dış ticaret açığı artışının, finanse edilmesi güç olabilecek büyüklüğe ulaştığına işaret eden Prof. Ulusoy, ''dış ticaretle ilgili başka bir önemli gösterge ise ihracatın ithalatı karşılama oranıdır. Bu oranın 2004 yılındaki seviyesi olan yüzde 62 düzeylerini koruduğu görülmektedir'' dedi. Prof. Ulusoy, 2002 yılı sonunda 36 milyar dolar düzeyinde olan ihracatın 73 milyar dolara ulaşmasının, 3 yıllık bir sürede ikiye katlanmasının çok önemli bir başarı olduğuna işaret ederken, şunları söyledi: ''Buna karşılık iç politikadaki hatalardan dolayı (Merkez Bankasının yüksek faiz oranı belirlemesi ve dışardan içeriye kısa süreli sermaye girişi, sıcak para) kurların düşük düzeylerde gerçekleşmesi, ithalatı ucuzlatmış ve artırmıştır. İthalat artışında, düşük döviz kurları yanında, petrol fiyatlarındaki artışın da önemli etkisi olmuştur (fiyatların artmasından kaynaklanan ek petrol faturası 6.5 milyar dolar civarında). İhracatçıları, kurların neden olduğu fiyat dezavantajına rağmen, rekor ihracat rakamlarına ulaştıkları için tebrik etmek gerekir. Bugünkü kur düzeyiyle benzer başarıyı 2006 yılında gerçekleştirmeleri çok zor görünmektedir.''
Prof. Ulusoy, kurlardan dolayı ithalatın ucuzlamasının, özellikle aramalı üreten yerli sanayicileri ithal ara malı ikamesiyle karşı karşıya bıraktığnı ve bu alanda birçok fabrikanın kapanma durumunda kaldığını ifade etti.
Aktif politika çağrısı
Bu arada kurlarda belirli düzeylerde tırmanışa imkan tanıyacak politikaların devreye sokulmamasının, ''dış açık finansmanı sorunu ortaya çıkartabileceğini, bütün ekonomik dengelerin bozulmasına neden olabileceğini'' savunan Prof. Ulusoy, şunları kaydetti: ''Türkiye'nin kriz tarihi okunduğunda, krizlerin tamamına yakınının dolaylı ya da dolaysız döviz ihtiyacının karşılanamamasından kaynaklandığı görülecektir. İç dengeyi sağladık, dış denge (açık) sorunu ağırlaşıyor. İstikrar için mutlaka, hükümetin aktif politikalarla devreye girmesi ve kurları olması gereken düzeye hareket ettirmenin altyapısını hazırlaması gerekiyor.''