Yeniden Doğuş

HAZRETI MUHAMMED(sav) VE TOLSTOY ( * )


Ünlü Rus yazar Tolstoyun, ölümünden bir yıl önce Hz. Muhammed(sav)in hadislerini derledi i kitap, Rus halkında İslâm'a ilgi uyandırmaması için komünizm döneminde gizlenmiş.

Ünlü Rus yazar Tolstoyun, ölümünden bir yıl önce Hz. Muhammedin (s.a.s.) hadislerini derledi i bir risalesi oldu u ortaya çıktı. Tolstoyun eseri, Rus halkında İslâm'a ilgi uyandırmaması için komünizm döneminde gizlenmiş.

Muhammed(sav) her zaman Evangelizmin (Hıristiyanların) üstüne çıkıyor. O insanı Allah saymıyor ve kendini de Allah ile bir tutmuyor. Müslümanların Allahtan başka ilahı yoktur ve Muhammed Onun peygamberidir. Burada hiçbir muamma ve sır yoktur. Bu sözler tanınmış Rus yazar Lev Nikolayeviç Tolstoya ait.

Sadece Rusça konuşulan ülkelerde de il dünya edebiyatında da büyük saygınlı a sahip Tolstoyun yıllardır gizlenen risalesi Türkiyede de ilk kez Hz. Muhammed(sav) adıyla yayımlanıyor. Tolstoy, bu risalesini 1909 yılında neşrediyor. Ancak komünizmin baskı yıllarında kitap Rus ve Müslüman halkları etkilememesi için devlet tarafından bilinçli bir politikayla gözlerden uzak tutulmuş.

Sovyetlerin yıkılması ile 1990 yılında eser Hz. Muhammed(sav)in Kurana Girmemiş Hadisleri adıyla Rusça yeniden yayımlanıyor. Karakutu Yayınları tarafından Türkiyede okuyucuya sunulan kitabın editörü Azeri Prof. Telman Hurşido lu Aliyev, kitabın orijinal adını İslami terminolojiye göre teknik olarak hatalı buldukları için sadece Hz.Muhammed(sav) koymayı tercih ettiklerini belirtiyor. Tolstoyun da orijinal baskılarda hazreti sıfatını bizzat kullanmış olması dikkat çekici.

Tolstoyu bu kitabı yazmaya yönelten olay 1908 yılında Hindistanlı alim Abdullah El Sühreverdinin Hz. Muhammed(sav)in Hadisleri kitabını okuması oluyor. Kitaptan oldukça etkilenen Tolstoy, seçti i hadislerle hemen bir kitapçık oluşturuyor. Tolstoy daha çok, Allah inancı, fakirlik, eşitlik, ölüm ve iyi insan olma gibi konuları içeren hadisleri toparlamış. Hz. Muhammed(sav) kitabının editörleri Tolstoyun seçti i hadislerin Kütüb-ü Sittede yer alanlarını da tek tek tespit etmişler. Tolstoyun seçti i hadislerden bazıları şöyle:

Hakikat insanlar için ne kadar acı olsa da, hakikati söyleyin.

Hiç kimse öfkesini yutmaktan daha güzel bir içki içmemiştir.

Çok fazla yiyip içerek kendi kalbinize yüklenmeyin.

Sizden biriniz, kendisi için arzu edip istedi i şeyi, din kardeşi için de arzu edip istemedikçe, gerçek anlamda iman etmiş olmaz.

Ölüm bir köprüdür, dostu dosta kavuşturur.

İşçinin hakkını alnının teri kurumadan veriniz.

Yaşadı ı dönemde de Rusyada büyük saygınlı a sahip Tolstoyun hadis kitapçı ı yayınlaması önemli. Ancak tek başına buna dayanarak yazarın Müslüman oldu unu iddia etmek mümkün de il. Fakat Hz.Muhammed(sav) kitabı edebiyat dünyasında önemli tartışmalara sebep olacak, Tolstoyun Müslüman oldu una dair bilgi ve mektuplara da yer veriyor.

Prof. Aliyev, bir Arapla evlenip İslamı kabul etmiş Valeriya Porohova isimli Rus bir kadının anılarına yer veriyor. 11 yıl eşiyle Suudi Arabistanda yaşayan bayan Porohova, Kuran-ı Kerimi Rusçaya tercüme etmiş. Porohova, ünlü yazar Tolstoyun son zamanlarında İslâm'ı kabul etti ini ve bir Müslüman gibi topra a verilmeyi vasiyet etti ini iddia ediyor.

Tolstoyun İslami usûllere göre defnedildi ini iddia eden Porohova, mezarının başında Hıristiyanlı ın sembolü olan Haçın da yer almadı ını belirtiyor. Sovyet hükümetlerinin bu gerçe i uzun yıllar gizlemeye çalıştı ını kaydeden Prof. Aliyev, Tolstoyun Müslüman oldu unun ö renilmesi halinde Rus halkında İslama yönelme akımının başlamasından korkuldu unu ileri sürüyor.

Kitap, Rus Yelena Vekilovanın Tolstoy ile o ulları üzerine yaptı ı çarpıcı mektuplaşmaya da yer veriyor. Rusyada 1904te çıkarılan ve çocukların herhangi bir sebepten dolayı ayrıldıkları ana-baba dinine dönmelerine izin veren düzenleme sonrası yaşanıyor bu mektuplaşmalar. Azeri kökenli general İbrahim A a ile evli olan Vekilova biri üniversitede, di eri askeri okulda okuyan iki o lunun babalarının dini İslâma meyletti ini, Rus ve Hıristiyan olarak kendisinin ne yapması gerekti ini soruyor ünlü Rus yazara.

Tolstoyun bayan Vekilovaya cevabi mektubu oldukça net.

Muhammedili e, Hıristiyan dininden daha fazla önem vermelerine gelince, ben bütün kalbimle buna katılıyorum. Bunu söylemek ne kadar tuhaf olsa da benim için Muhammedilik, Haça tapmaktan mukayese edilmeyecek kadar üstündür. satırlarıyla gençlerin tercihini destekliyor.

Tolstoy, mektubun devamında çok daha ilginç bir tespitte bulunuyor: E er insan seçme hakkına sahip olsaydı, aklı başında olan her Hıristiyan ve her bir insan şüphe ve tereddüt etmeden Muhammedili i, tek Allahı ve Onun peygamberini kabul ederdi.

Hz.Muhammed(sav) kitabı Tolstoyun İtiraflarına yer veriyor. Söz konusu eseri Tolstoy, hasta olan erkek kardeşinin kendisinde uyandırdı ı etkiyle kaleme alıyor. Tolstoyun hayat hikâyesine de kısaca yer veren kitapta, araştırmacı ve edebiyatçılara belge özelli i taşıması için mektuplar ve hadislerin toplandı ı risalenin Rusça orijinallerine de ek olarak yer veriliyor.

1828de do an Tolstoy, önce annesini, sonra babasını kaybetti. 9 yaşından itibaren halasının gözetiminde büyüdü. Asil ve zengin bir ailenin çocu u olan Tolstoy, çocuk yaşında Fransızca ve Almanca ö rendi. 1844te Kazan Üniversitesinde Do u Dilleri üzerine e itim görmeye başladı ı halde, bohem yaşama olan düşkünlü ü ile bu e itimi yarıda bıraktı.

19 yaşına geldi inde ailesinden kalan servetin vârislerinden birisi olarak genç yaşında büyük bir servete kondu. 1851de Kafkaslara askeri e itim almaya gitti. İki yıl sonra Osmanlılara karşı savaşmak üzere cepheye katıldı. 1856da ordudan ayrıldı. Çocukluk anılarını anlattı ı Çocukluku 1851de henüz 23 yaşındayken kaleme almaya başladı.

Kafkas halklarının yaşamını ele aldı ı Hacı Murat ve Kazaklar romanlarını 1852de, Kırım Savaşını anlattı ı Sivastopol Hikayelerini 1855te yayımladı. Ardından Fransa, İngiltere ve Belçikaya seyahatler düzenledi. 1862de evlendi. Ertesi yıl en önemli eserlerinden Savaş ve Barışı yazmaya başladı, 6 yıl sonra 1869da tamamladı.

1873te bir di er klasik eseri Anna Karaninayı kaleme almaya başladı ve 3 yılda bitirebildi. Bir di er güçlü eseri Dirilişi yirmi yıl sonra yazmaya başladı ve 1899da tamamladı. Ara dönemde Din Nedir?, Ölüm Manifestosu ve Üç Ölüm gibi insan, yaratıcı ve ölümü ana tema olarak ele aldı ı hikâye ve romanları yazdı.

Tolstoy, 82 yaşında eşiyle yaşadı ı geçimsizlik ve kavgalara kızarak çocuklu undan beri yaşadı ı Yasnaya Polyanadaki evini terk etti. 20 Kasım 1910da Odesa-İstanbul üzerinden Bulgaristana gitmeye çalışırken zatürreeye yakalandı ve Astapovada metruk bir tren garında hayata veda etti. Vasiyeti sebebiyle Yasnaya Polyanadaki çiftli inin sessiz ve gölgeli bir yerine gömüldü.

İlginç

evet ilgiçlerle dolu bir dünya