Alim tevazu ehlidir
Başak boşsa dik durur, ona verilmez değer
Taneli başak ise, başı aşağı eğer
Ağaç yaş iken eğilir
Unutmayın ki çocuk küçükken eğitilir
Odun bükülür mü hiç, ağaç yaşken eğilir
Akılsız iş
Dünyaya para için öyle dalınır mı hiç?
Âhireti verip de, dünya alınır mı hiç?
Yolcu yoluna gerek
Dünya bir hana benzer, biz de yolcu gibiyiz,
Dün geldik, bugün kaldık ve yarın gideceğiz.
Tevbe için tevbe
Midemiz gayet dolu, ruhumuz ise çok aç,
İbadetler tevbeye, tevbe, tevbeye muhtaç.
Ayrılık
Tomurcuk gül de solar, bir gün kopar dalından
Elbet herkes ayrılır, sevdiğinden, malından!..
Ölüm var
Unutma bu dünya boş, geçicidir sanma hoş,
Ölümden kurtuluş yok, nereye koşarsan koş.
Doğru yol tektir
Ömür sermayesini sakın eyleme heder,
Sayısız yol var ancak birisi Hakka gider.
Sonsuz azap
Sonsuz azap yanında her sıkıntı rahattır
Acı değil de sazki uygun istirahattır
Sinirlenmek
Şeytan sinirleneni hemen kolay kandırır
Yüksek sesle bağıran hep nefret uyandırır.
Akla uygun din
Dinde akla aykırı olan bir hüküm yoktur
Ama akıl ermeyen şeyler belki pek çoktur.
Resulullah efendimize
Güzel yanağını bilen, güle bakar mı hiç?
Senin sevginde eriyen, derman arar mı hiç?
Âlimsiz olmaz
Salih âlim olmazsa yanlış fikre sapılır
Bidat ehli övülür, tağutlara tapılır.
Sevgi tarif edilmez
Sevgi anlatılamaz, gelmez kaleme dile
Gül, demişler bülbüle, ağlamış feryat ile.
Dini bilmek için
Senin bildiklerini çoluk çocuk bilemez,
İlmihal okumayan dinini öğrenemez.
Sağlık için
Ruhun sağlığı, az günah işlemektedir,
Bedenin sağlığı, az yiyip içmektedir.
Dine uymak zorlaşır
Kıyamet yaklaştıkça, güçleşir uymak dîne
Ateş almaya benzer avuçların içine.
Çare sizsiniz
Halinizden bellidir, pek çok çaresizsiniz
Sebeplere yapışın, yine çare sizsiniz.
Ümit sizsiniz
Niye kurtuluştan bu kadar ümitsizsiniz
Haktan ümit kesilmez, yine ümit sizsiniz
Bilgi sizsiniz
İlmihaliniz yoksa, gayet bilgisizsiniz,
İlmihaliniz varsa, artık bilgi sizsiniz.
Çilesizsiniz
Ne kadar mutlusunuz, ne de çilesizsiniz
Bozulursanız eğer, artık çile sizsiniz.
Güvensizsiniz
Hep yalan söylerseniz, elbet güvensizsiniz,
Doğru konuşursanız, artık güven sizsiniz.
Değersizsiniz
İmansızsanız eğer, elbet değersizsiniz
İmana kavuşunca, artık değer sizsiniz.
Gönülsüz iş
Kişi, angarya ile hedefine varamaz
Hevessiz ve gönülsüz işini başaramaz.
Kafayı doldurmak
Faydalı ilimlerle kafa doldurmaya bak
Kafa sağlam dolunca, cep de dolar muhakkak.
Çile çekmek
Kütükler yontulmadan düzgün tahta olamaz
Çile çekmeyen insan, rahata kavuşamaz.
Temelsizsiniz
Altyapınız yok ise, elbet temelsizsiniz
Dini öğrenirseniz, artık TEMEL sizsiniz.
Servetsiz
Ahlakça fakirseniz elbet servetsizsiniz
Güzel ahlaklı olun, artık servet sizsiniz
Sohbetin önemi
Herkes zanneder ki sıhhat gibi devlet olmaz
Ehli de bilir ki sohbet gibi nimet olmaz.
Hak rızası
Ne mutlu ona, maksadı Hak rızası ola
İlmihal okudukça, gönlü imanla dola
Dün öldü
Dün öldü, bugün ise, sanki can çekişmede,
Yarın henüz doğmadı, doğmayacak belki de.
Yol kesici
Bidati yaymak için çalışırsın dört koldan
Yol kesici olma sen, çekil mübarek yoldan.
Gözü aç olmak
Dünyaya mâlik olsa, cimrinin gözü açtır
Sıkıntıları bitmez, o her zaman muhtaçtır
Sitem ve matem
Kötüleri methetmek, iyilere sitemdir,
Zalimi alkışlamak, mazlumlara matemdir.
Hiddet nefret uyandırır
Aşırı ise hiddet, uyandırır hep nefret
Lüzumsuz şakalarda, elbet yok olur heybet.
Dünya bineği
Dünya uygun binektir, taşır binebileni
Binmeyi bilmeyene, taşıttırır kendini
Ayıp
Bilmemek ayıp değil, sormamaksa ayıptır
İlimden mahrum kalmak elbet büyük kayıptır
Alışan kudurmuş gibidir
Haramla yorulanın, akıttığı pis terdir,
Günahlara alışan, kudurmuştan beterdir.
Akılsız başın cezası
Öfkeli cahil kişi, çocuğa dayak çeker.
Başın akılsız ise, cezayı ayak çeker.
Amelsiz ilim
İlimsiz ve ihlassız cennet bulunur mu hiç?
Amelsiz ilim ile âlim olunur mu hiç?
Keklik avı
Herkes aynı metotla, yola gelmez, tavlanmaz,
Davul zurna çalarak dağda keklik avlanmaz.
Kuş avlamak
Avlanmayı bilene, ava gelmez kuş olmaz,
Belalara hazır ol, başa gelmez iş olmaz.
Dikensiz gül
Dikensiz gül bulunmaz, hatasız da kul olmaz.
Gönül sırça saraydır, kırılırsa yapılmaz.
Aman diyene
Çorak toprağa tohum ekilmez
Aman diyene kılıç çekilmez
İlmi yazmalı
Çalışan, işleyen demir pas tutmaz
Âlim unutur da, kalem unutmaz
Fakir kimdir
Dünya malı fanidir, bir hayal, bir yalandır
Fakir, parasız değil, arzusu çok olandır.
Araba devrilince
Araba devrilince, yol gösteren çok olur
Yardım istendiğin an, hepsi birden yok olur.
Hakkını helal et
Çok sevaba kavuşmak istiyor isen şayet
İyi kötü herkese, hakkın varsa helal et.
Allah sevgisi
Allah için muhabbet, elbette büyük nimet
Dünyada çile ise, ahirette ganimet.
Uzun emel
İnsanın halini ameli tartar,
Emeli artanın elemi artar.
Ağlatan söz
Âlemde nice göz var, sözden iyi anlatır
Öyle söz de vardır ki, kuru gözü ağlatır
Zirveye çıkmak
Tam zirvedesin ama, nasıl geldin oraya?
Kimisi dimdik gelir, kimisi büzülerek,
Hem yılan da, şahin de çıkar en yüksek dağa
Ama biri sürünerek, biri süzülerek.
Nasip meselesi
Eğer rast giderse işin,
Taşa bile geçer dişin
Ama ters giderse işin,
Aş yerken kırılır dişin.
Hakkı sökerek almak
Hiç kimseden sakın beddua alma
İyilik altında ezilip kalma
Hakkımı sökerek alırım deme
Her zaman mazlum ol da, zalim olma.
Elin tavuğu
İnsan sahip olduğu nimeti hep küçümser,
Fakat sahip olmadığı şeyi ise önemser.
Mesela elin tavuğu ele kaz görünür
Çok çirkin olsa bile karısı kız görünür
İhlas ve sevgi
İhlasla Allahı seven bir kişi
Kelebekler gibi özler ateşi
Sevip de ateşten kaçarsa eğer
Roldür, gösteriştir onun bu işi.
Gönül işi
Eğer gönlün bizim için çarparsa
Fizanda olsan da yanımızdasın
Eğer gönlün başka diyarlardaysa
Yanımızda olsan da uzaktasın.
Gül için figan
Bülbülün figanı var,
Gülle halvet anı var,
Canansız can aşksızdır,
Her canın cananı var.
Sevilen güzeldir
Kaptırırsa bir âşık, gönlünü bir güzele
Rahat edemez asla, başka güzel yanında
Yüz demet fesleğen verseler de bülbüle,
Koklamaz hiç birini, yine gider o güle
Yarına bırakma
Hep düşünmelisin kışı ve yazı
Kıl namazı bırak ahmakça nazı
Hep "yarın kılarım" diyen kişinin,
Bugün kılındı cenaze namazı.
Sırrı gizlemek
Rabbin ihsan eder, nimet verirse
İyilik etmekten kaçıcı olma!
İnsanın başına bir iş gelirse,
Sırrını herkese açıcı olma!
İyilik eyle
Ömrünü geçirme faydasız şeyle!
Ya sükut et otur, ya hayır söyle!
Yaptığını başa kakıcı olma
Elinden geldikçe iyilik eyle!
Başak boşsa dik durur, ona verilmez değer
Taneli başak ise, başı aşağı eğer
Ağaç yaş iken eğilir
Unutmayın ki çocuk küçükken eğitilir
Odun bükülür mü hiç, ağaç yaşken eğilir
Akılsız iş
Dünyaya para için öyle dalınır mı hiç?
Âhireti verip de, dünya alınır mı hiç?
Yolcu yoluna gerek
Dünya bir hana benzer, biz de yolcu gibiyiz,
Dün geldik, bugün kaldık ve yarın gideceğiz.
Tevbe için tevbe
Midemiz gayet dolu, ruhumuz ise çok aç,
İbadetler tevbeye, tevbe, tevbeye muhtaç.
Ayrılık
Tomurcuk gül de solar, bir gün kopar dalından
Elbet herkes ayrılır, sevdiğinden, malından!..
Ölüm var
Unutma bu dünya boş, geçicidir sanma hoş,
Ölümden kurtuluş yok, nereye koşarsan koş.
Doğru yol tektir
Ömür sermayesini sakın eyleme heder,
Sayısız yol var ancak birisi Hakka gider.
Sonsuz azap
Sonsuz azap yanında her sıkıntı rahattır
Acı değil de sazki uygun istirahattır
Sinirlenmek
Şeytan sinirleneni hemen kolay kandırır
Yüksek sesle bağıran hep nefret uyandırır.
Akla uygun din
Dinde akla aykırı olan bir hüküm yoktur
Ama akıl ermeyen şeyler belki pek çoktur.
Resulullah efendimize
Güzel yanağını bilen, güle bakar mı hiç?
Senin sevginde eriyen, derman arar mı hiç?
Âlimsiz olmaz
Salih âlim olmazsa yanlış fikre sapılır
Bidat ehli övülür, tağutlara tapılır.
Sevgi tarif edilmez
Sevgi anlatılamaz, gelmez kaleme dile
Gül, demişler bülbüle, ağlamış feryat ile.
Dini bilmek için
Senin bildiklerini çoluk çocuk bilemez,
İlmihal okumayan dinini öğrenemez.
Sağlık için
Ruhun sağlığı, az günah işlemektedir,
Bedenin sağlığı, az yiyip içmektedir.
Dine uymak zorlaşır
Kıyamet yaklaştıkça, güçleşir uymak dîne
Ateş almaya benzer avuçların içine.
Çare sizsiniz
Halinizden bellidir, pek çok çaresizsiniz
Sebeplere yapışın, yine çare sizsiniz.
Ümit sizsiniz
Niye kurtuluştan bu kadar ümitsizsiniz
Haktan ümit kesilmez, yine ümit sizsiniz
Bilgi sizsiniz
İlmihaliniz yoksa, gayet bilgisizsiniz,
İlmihaliniz varsa, artık bilgi sizsiniz.
Çilesizsiniz
Ne kadar mutlusunuz, ne de çilesizsiniz
Bozulursanız eğer, artık çile sizsiniz.
Güvensizsiniz
Hep yalan söylerseniz, elbet güvensizsiniz,
Doğru konuşursanız, artık güven sizsiniz.
Değersizsiniz
İmansızsanız eğer, elbet değersizsiniz
İmana kavuşunca, artık değer sizsiniz.
Gönülsüz iş
Kişi, angarya ile hedefine varamaz
Hevessiz ve gönülsüz işini başaramaz.
Kafayı doldurmak
Faydalı ilimlerle kafa doldurmaya bak
Kafa sağlam dolunca, cep de dolar muhakkak.
Çile çekmek
Kütükler yontulmadan düzgün tahta olamaz
Çile çekmeyen insan, rahata kavuşamaz.
Temelsizsiniz
Altyapınız yok ise, elbet temelsizsiniz
Dini öğrenirseniz, artık TEMEL sizsiniz.
Servetsiz
Ahlakça fakirseniz elbet servetsizsiniz
Güzel ahlaklı olun, artık servet sizsiniz
Sohbetin önemi
Herkes zanneder ki sıhhat gibi devlet olmaz
Ehli de bilir ki sohbet gibi nimet olmaz.
Hak rızası
Ne mutlu ona, maksadı Hak rızası ola
İlmihal okudukça, gönlü imanla dola
Dün öldü
Dün öldü, bugün ise, sanki can çekişmede,
Yarın henüz doğmadı, doğmayacak belki de.
Yol kesici
Bidati yaymak için çalışırsın dört koldan
Yol kesici olma sen, çekil mübarek yoldan.
Gözü aç olmak
Dünyaya mâlik olsa, cimrinin gözü açtır
Sıkıntıları bitmez, o her zaman muhtaçtır
Sitem ve matem
Kötüleri methetmek, iyilere sitemdir,
Zalimi alkışlamak, mazlumlara matemdir.
Hiddet nefret uyandırır
Aşırı ise hiddet, uyandırır hep nefret
Lüzumsuz şakalarda, elbet yok olur heybet.
Dünya bineği
Dünya uygun binektir, taşır binebileni
Binmeyi bilmeyene, taşıttırır kendini
Ayıp
Bilmemek ayıp değil, sormamaksa ayıptır
İlimden mahrum kalmak elbet büyük kayıptır
Alışan kudurmuş gibidir
Haramla yorulanın, akıttığı pis terdir,
Günahlara alışan, kudurmuştan beterdir.
Akılsız başın cezası
Öfkeli cahil kişi, çocuğa dayak çeker.
Başın akılsız ise, cezayı ayak çeker.
Amelsiz ilim
İlimsiz ve ihlassız cennet bulunur mu hiç?
Amelsiz ilim ile âlim olunur mu hiç?
Keklik avı
Herkes aynı metotla, yola gelmez, tavlanmaz,
Davul zurna çalarak dağda keklik avlanmaz.
Kuş avlamak
Avlanmayı bilene, ava gelmez kuş olmaz,
Belalara hazır ol, başa gelmez iş olmaz.
Dikensiz gül
Dikensiz gül bulunmaz, hatasız da kul olmaz.
Gönül sırça saraydır, kırılırsa yapılmaz.
Aman diyene
Çorak toprağa tohum ekilmez
Aman diyene kılıç çekilmez
İlmi yazmalı
Çalışan, işleyen demir pas tutmaz
Âlim unutur da, kalem unutmaz
Fakir kimdir
Dünya malı fanidir, bir hayal, bir yalandır
Fakir, parasız değil, arzusu çok olandır.
Araba devrilince
Araba devrilince, yol gösteren çok olur
Yardım istendiğin an, hepsi birden yok olur.
Hakkını helal et
Çok sevaba kavuşmak istiyor isen şayet
İyi kötü herkese, hakkın varsa helal et.
Allah sevgisi
Allah için muhabbet, elbette büyük nimet
Dünyada çile ise, ahirette ganimet.
Uzun emel
İnsanın halini ameli tartar,
Emeli artanın elemi artar.
Ağlatan söz
Âlemde nice göz var, sözden iyi anlatır
Öyle söz de vardır ki, kuru gözü ağlatır
Zirveye çıkmak
Tam zirvedesin ama, nasıl geldin oraya?
Kimisi dimdik gelir, kimisi büzülerek,
Hem yılan da, şahin de çıkar en yüksek dağa
Ama biri sürünerek, biri süzülerek.
Nasip meselesi
Eğer rast giderse işin,
Taşa bile geçer dişin
Ama ters giderse işin,
Aş yerken kırılır dişin.
Hakkı sökerek almak
Hiç kimseden sakın beddua alma
İyilik altında ezilip kalma
Hakkımı sökerek alırım deme
Her zaman mazlum ol da, zalim olma.
Elin tavuğu
İnsan sahip olduğu nimeti hep küçümser,
Fakat sahip olmadığı şeyi ise önemser.
Mesela elin tavuğu ele kaz görünür
Çok çirkin olsa bile karısı kız görünür
İhlas ve sevgi
İhlasla Allahı seven bir kişi
Kelebekler gibi özler ateşi
Sevip de ateşten kaçarsa eğer
Roldür, gösteriştir onun bu işi.
Gönül işi
Eğer gönlün bizim için çarparsa
Fizanda olsan da yanımızdasın
Eğer gönlün başka diyarlardaysa
Yanımızda olsan da uzaktasın.
Gül için figan
Bülbülün figanı var,
Gülle halvet anı var,
Canansız can aşksızdır,
Her canın cananı var.
Sevilen güzeldir
Kaptırırsa bir âşık, gönlünü bir güzele
Rahat edemez asla, başka güzel yanında
Yüz demet fesleğen verseler de bülbüle,
Koklamaz hiç birini, yine gider o güle
Yarına bırakma
Hep düşünmelisin kışı ve yazı
Kıl namazı bırak ahmakça nazı
Hep "yarın kılarım" diyen kişinin,
Bugün kılındı cenaze namazı.
Sırrı gizlemek
Rabbin ihsan eder, nimet verirse
İyilik etmekten kaçıcı olma!
İnsanın başına bir iş gelirse,
Sırrını herkese açıcı olma!
İyilik eyle
Ömrünü geçirme faydasız şeyle!
Ya sükut et otur, ya hayır söyle!
Yaptığını başa kakıcı olma
Elinden geldikçe iyilik eyle!
