Yeniden Doğuş

Osmanlı Devleti esnafi kendi haline bırakmaz, her gruba bir nizamname yazıp gereğini yaparlardı: "Ekmekçiler somunu iyi pişire. Çiği ve karası olmaya. Kasaplar koyunu geceden temizleye ve temiz sata. Semizini saklayıp zaifini boğazlamaya. Ahçllar pişirdikleri etleri pak kotara; kasesi, bezi temiz ola. Kazam kalayıı, çanaklan sırçalı ola. Hizmetkarlar kafir olmaya, futalan (önlükleri) temiz ola. Ve börekçiler gözlene. Hamurlar an undan tutula. Miyanesi soğanlı ola, koyun etinden başka et kanştırlmaya. Üzüm ve incirin onu onbire satıla (% 1 O karla); bahçeden gelen meyveler yüzleme (mostralık) olmaya, üstü altı bir ola. Yoğurtçular süte su ve nişasta katmaya. Kaymakçılar, peynirciler takibe alına. Turşu sirkeyle kurula, kepek ekşisiyle kurulmaya. Helvacılar, pekmezciler, şerbetçiler, hoşafçııar temiz çalışa. Terrziler dikmek için aldıkları işleri vaktinde vereler. Kemha ve kaftanlan 25 akçadan keseler. Kadın kaftanı yakalı olursa 30 akçaya dikile, astar 8 arşından eksik olmaya. ipekçiler kalp şerit ve düğme yapmaya. Bürüncükçüler, çukacılar, takiyeciler, atlasçılar gözlene. Altunlu kadifenin klaptam seyrek olmaya. Bezzazlar ibrişimi kötüsüyle kanştırmaya, arşınlan eksik tutulmaya, aksi halde değnek başına bir akça cerime (ceza) alına. Çizmeciler, başmakÇllar, ayakkabıcılann mômulleri günü dolmadan delinmeye; cezası akçe başına iki gün hesabıyla yapıla. Eğer gön ya da sahtiyan delinirse vebal debbağda arana. Ham deriyi debbağdan başkası almaya, dışandan gelen mallar satılmaya. Mutaflar ve keçeciler keçeyi çiğ pişirmeye, hallaçlar 150 dirhem pamuğu bir akçaya vere. Demirciler has demir işleye, kalaycılar illet etmeye. Bıçakçılar ve iğneciler Dımeşkı (Şam işi) diye frenk malı satmaya. Nalbantlar esteri (kattrı) 4, merkebi 3.5 akçeye nallaya; mıh eğilip atarsa nalbant karşılıya. itiraz ederse te'dip oluna. Kiremit ve çömlekler çiğ bırakılmaya, kerpiçler dolgu n ola. Kuyumcular emin ola. Altımn miskalini 3 akçaya sata dövme ve kılıç bedeni için (dirhem başına) 1.5 akça işçilik ala. r ahıllar saman lı ve kesmikli olmaya, kile (ölçü ôleti) damgalı ola. Oduncular yaş kesmeye ve hayvana fazla yük vurmaya. Deve odunu 6 kanş, merkep odunu 3 kanş ola. Attarlar zağfiram yağlı satmaya, frenk şekerini başşeker diye vermeye. Sabuncular ve mumculann iş/edik/eri mallar kötü kokmaya; mumun fitili katı, sabun un gövdesi yank olmaya. Değirmenciler kimsenin arpasını buğdayını kanştırmaya, vakti gelen taşlara diş aça, milletin sırasını bozmaya. Değirmenciler tavuk besleyip milletin buğdayına zarar vermeyeler. Ancak vakti öğrenmek için bir horoz bulundurabilirler."
İfan Özfatura​