Tesettür âdâbı
İslam Hukukçusu Prof. Dr. Orhan Çeker, örtünmenin İslam´daki yeri ve şekli hakkında detaylı bilgileri verdikten sonra bugün de kadınlara, örtünmenin âdâbı hakkında önerilerde bulundu
Orhan Çeker´in yazısının son bölümü:
RAHİBELERİN KIYAFETİRahibelerin kıyafetine baktığımız zaman, bizim anlattığımız, anlatacağımız örtü şekline, tesettüre tamamen uyuyor. Öyleyse rahibelerin kıyafeti onların dininin alametidir diye bizim kadınlar giymeyecek mi? Durum öyle değil. Çünkü aslında ilahi din olan İsevilik, bozula bozula iş nihayet kilisede rahibelerin kıyafetine kadar varmış ama o kıyafete müdahale etmemiştir. Yani rahibelerin giydiği kıyafet aslında ilahi emir gereği olan kıyafettir. Bu dine has simge değildir ki zaten ilahi dinlerde olması gereken kıyafettir. Dinimiz de eski ilahi dinlerden bozulmamış ve Cenab-ı Hakk`ın kaldırmadığı ilkeleri aynen geçerli saymıştır. Biz buna fıkıh usulünde "Şer'u men kablena (bizden önceki şeriat)" diyoruz. İşte bu bakımdan rahibelerin giydiği kıyafet, bizim hanımlar tarafından da giyilebilir.
ÖRTÜNME ÂDÂBI
Her nedense ortalığı dine uymuyor diyeceğimiz şekilde dar kıyafetler sarmış durumdadır. Peygamberimiz (A.S.V), hadislerinde belirttikleri gibi "Bir zamanlar gelecek, kadınlar giyili olacaklar ama çıplak olacaklardır. Bunların giyim şekline bir mana veremiyorsunuz, vermeniz de mümkün değil. Bunlar giyindiklerini mi sanıyorlar. Ama benim esas söyleyeceğim şu. Bazıları var ki bu dar kıyafeti giymişler hatta kısa kol da giymiş olabiliyorlar, yanısıra bir de bakıyorsunuz ki kafaya bir eşarp geçirmişler. Bayağı kafayı ciddi ciddi örtmüşler. işte ben bunu anlamada zorlanıyorum. Konuşma imkanı doğarsa birileriyle soracağım sen niye örtünüyorsun? Başını niye örtüyorsun ? Herhalde diyecek ki "baş örtmek farzdır." Ona diyeceğim şu: "Sen bu kıyafeti eğer İslami endişe ile giyiyorsan İslam bu değil, boşuna İslam'a iftira etme. Örtüneceksen adamakıllı örtün yada örtünmeyeceksen kendine böyle bir renk, böyle bir süs ve hava verme. O kıyafet İslami bir kıyafet değil. Bir de tahmin ettiğim kadarıyla bizim Müslüman çevrede de, onlara özenti var. Yani o dar pantolonları bunlar da giyiyorlar, üstüne de bir pardösü giydikleri için dışarıda belli olmuyor.Onlara da söyleyeceğim şu: "Sizin onlara özenecek bir durumunuz yoktur. Onlara karşı komplekse girecek bir durumda değilsiniz. Aklınızı başınıza alın. Örtünecekseniz doğru dürüst örtünün.
GELİNLİK NASIL OLMALI?
Eskiden gelinlik iki parçadan oluşuyordu. Aynen çarşaf gibi, bir lastikli belden aşağıyı örten etek kısmı bir de belden daha aşağısından başlayan ve arkadan gelinin kafa üzerinden öne doğru attığı parça. Böyle bir gelinlik. Çoğunlukla bordo renkte olurdu. Gelinin hiçbir şeyi görünmezdi, içerden tutardı, içerden o dışarıyı görürdü ama dışardan gelin görünmezdi. Bu hem İslami tesettüre uygunluk açısından, hem de kullanışlılık açısından daha uygun. Mesela şimdiki gelinliği, adam bir sürü para veriyor alıyor, ömründe de bir sefer giyiyor. Bir sefer giyilen bir elbise için, bir kıyafet için o kadar para vermek israftır. Onun yerine belki çok defa kullanılabilecek, içini de göstermeyen yeni bir gelinlik belki geliştirmek bizim yapacağımız, yapmamız gereken işler arasındadır diye düşünüyorum.
NUR SURESİ 31. AYET
Kur`an-ı Kerim'de, Nur suresi 31. ayetinde Allah Teala, "Başörtülerini yakalarının üzerine indirsinler" diye buyurmaktadır. Yakın zamanda başörtüsü münakaşalarında şöyle bir yorum yapılmıştı: Bu yoruma gel de gülme! O yorumu yapan kişi, "ayette başınızı örtün diye bir şey yok. Yakanızı, boynunuzu örtün" diyor. Şimdi eeee bunu duyunca, çok şeyler söylemek gerekiyor da hangi kelimeyi seçeyim diye zorlanıyorum gerçekten. Şimdi bu mantığa göre şöyle sorsam, o adamı görsem soracağım. 'Pantolonunun paçasını ayakkabının üstüne indir desem, üstünü açabilirsin gibi bir mana mı anlarsın! Şu kafaya bak, mantığa bak. Arapça'da 'hımar' başı örten örtü demektir. Başörtüsünün adı Arapça'da noktalı 'hı' harfiyle hımar. Yani hımar herhangi birşeyi örten örtü değildir. Şu masayı örten örtüye 'hımar' denmez. İlla ki başı örten örtüdür hımar. Ayette de o geçiyor. Ve hatırlıyorsunuz Kur'an-ı Kerim'de içkiye de hamr denir hamr. Aynı kelimeden gelir. İçkiye neden hamr denmiş. Aklı örtüyor da ondan. İçki aklı çalışmaz hale getiriyor. Aklı örttüğü için, sarhoş ettiği için 'hamr' denmiştir. O zaman 'hımar' başı örten örtüdür. Baş örtme manası o kelimede esasen vardır.
"TERCİH EDİLEN RENKLER DİKKAT ÇEKMEMELİ"
Gelelim şimdi kadını tercih edeceği renkler meselesine: Kadının tercih edeceği renkler de dikkat çekmeyen renkler olmalıdır. Koyu renkler daha çok tercih edilmelidir. Hz. Aişe annemizin ensar kadınlarına bir duası vardır. Allah razı olsun. Der ki: 'hicab ayeti, yani örtü ayeti geldiği an, hemen kadınlar yanında örtüleri olmasa bile, elbiselerini yardılar, ikiye böldüler, yarısını başörtüsü olarak kullandılar ve sanki başlarının üzerinde karakuşlar bulunuyor gibiydi'. Birden Medine sokakları koyu renklerle, başörtülülerle doluverdi. Yolda, orta yerlerden, yolları işgal ederek değil; mümkün olduğu kadar kenardan, dikkat çekmeden, yürür ve gidecekleri yerlere giderlerdi. Renklerde de hüküm bu. Çok uzaklardan dikkat çeken renkler, İslamın tavsiye ettiği renkler değildir.
İslam Hukukçusu Prof. Dr. Orhan Çeker, örtünmenin İslam´daki yeri ve şekli hakkında detaylı bilgileri verdikten sonra bugün de kadınlara, örtünmenin âdâbı hakkında önerilerde bulundu
Orhan Çeker´in yazısının son bölümü:
RAHİBELERİN KIYAFETİRahibelerin kıyafetine baktığımız zaman, bizim anlattığımız, anlatacağımız örtü şekline, tesettüre tamamen uyuyor. Öyleyse rahibelerin kıyafeti onların dininin alametidir diye bizim kadınlar giymeyecek mi? Durum öyle değil. Çünkü aslında ilahi din olan İsevilik, bozula bozula iş nihayet kilisede rahibelerin kıyafetine kadar varmış ama o kıyafete müdahale etmemiştir. Yani rahibelerin giydiği kıyafet aslında ilahi emir gereği olan kıyafettir. Bu dine has simge değildir ki zaten ilahi dinlerde olması gereken kıyafettir. Dinimiz de eski ilahi dinlerden bozulmamış ve Cenab-ı Hakk`ın kaldırmadığı ilkeleri aynen geçerli saymıştır. Biz buna fıkıh usulünde "Şer'u men kablena (bizden önceki şeriat)" diyoruz. İşte bu bakımdan rahibelerin giydiği kıyafet, bizim hanımlar tarafından da giyilebilir.
ÖRTÜNME ÂDÂBI
Her nedense ortalığı dine uymuyor diyeceğimiz şekilde dar kıyafetler sarmış durumdadır. Peygamberimiz (A.S.V), hadislerinde belirttikleri gibi "Bir zamanlar gelecek, kadınlar giyili olacaklar ama çıplak olacaklardır. Bunların giyim şekline bir mana veremiyorsunuz, vermeniz de mümkün değil. Bunlar giyindiklerini mi sanıyorlar. Ama benim esas söyleyeceğim şu. Bazıları var ki bu dar kıyafeti giymişler hatta kısa kol da giymiş olabiliyorlar, yanısıra bir de bakıyorsunuz ki kafaya bir eşarp geçirmişler. Bayağı kafayı ciddi ciddi örtmüşler. işte ben bunu anlamada zorlanıyorum. Konuşma imkanı doğarsa birileriyle soracağım sen niye örtünüyorsun? Başını niye örtüyorsun ? Herhalde diyecek ki "baş örtmek farzdır." Ona diyeceğim şu: "Sen bu kıyafeti eğer İslami endişe ile giyiyorsan İslam bu değil, boşuna İslam'a iftira etme. Örtüneceksen adamakıllı örtün yada örtünmeyeceksen kendine böyle bir renk, böyle bir süs ve hava verme. O kıyafet İslami bir kıyafet değil. Bir de tahmin ettiğim kadarıyla bizim Müslüman çevrede de, onlara özenti var. Yani o dar pantolonları bunlar da giyiyorlar, üstüne de bir pardösü giydikleri için dışarıda belli olmuyor.Onlara da söyleyeceğim şu: "Sizin onlara özenecek bir durumunuz yoktur. Onlara karşı komplekse girecek bir durumda değilsiniz. Aklınızı başınıza alın. Örtünecekseniz doğru dürüst örtünün.
GELİNLİK NASIL OLMALI?
Eskiden gelinlik iki parçadan oluşuyordu. Aynen çarşaf gibi, bir lastikli belden aşağıyı örten etek kısmı bir de belden daha aşağısından başlayan ve arkadan gelinin kafa üzerinden öne doğru attığı parça. Böyle bir gelinlik. Çoğunlukla bordo renkte olurdu. Gelinin hiçbir şeyi görünmezdi, içerden tutardı, içerden o dışarıyı görürdü ama dışardan gelin görünmezdi. Bu hem İslami tesettüre uygunluk açısından, hem de kullanışlılık açısından daha uygun. Mesela şimdiki gelinliği, adam bir sürü para veriyor alıyor, ömründe de bir sefer giyiyor. Bir sefer giyilen bir elbise için, bir kıyafet için o kadar para vermek israftır. Onun yerine belki çok defa kullanılabilecek, içini de göstermeyen yeni bir gelinlik belki geliştirmek bizim yapacağımız, yapmamız gereken işler arasındadır diye düşünüyorum.
NUR SURESİ 31. AYET
Kur`an-ı Kerim'de, Nur suresi 31. ayetinde Allah Teala, "Başörtülerini yakalarının üzerine indirsinler" diye buyurmaktadır. Yakın zamanda başörtüsü münakaşalarında şöyle bir yorum yapılmıştı: Bu yoruma gel de gülme! O yorumu yapan kişi, "ayette başınızı örtün diye bir şey yok. Yakanızı, boynunuzu örtün" diyor. Şimdi eeee bunu duyunca, çok şeyler söylemek gerekiyor da hangi kelimeyi seçeyim diye zorlanıyorum gerçekten. Şimdi bu mantığa göre şöyle sorsam, o adamı görsem soracağım. 'Pantolonunun paçasını ayakkabının üstüne indir desem, üstünü açabilirsin gibi bir mana mı anlarsın! Şu kafaya bak, mantığa bak. Arapça'da 'hımar' başı örten örtü demektir. Başörtüsünün adı Arapça'da noktalı 'hı' harfiyle hımar. Yani hımar herhangi birşeyi örten örtü değildir. Şu masayı örten örtüye 'hımar' denmez. İlla ki başı örten örtüdür hımar. Ayette de o geçiyor. Ve hatırlıyorsunuz Kur'an-ı Kerim'de içkiye de hamr denir hamr. Aynı kelimeden gelir. İçkiye neden hamr denmiş. Aklı örtüyor da ondan. İçki aklı çalışmaz hale getiriyor. Aklı örttüğü için, sarhoş ettiği için 'hamr' denmiştir. O zaman 'hımar' başı örten örtüdür. Baş örtme manası o kelimede esasen vardır.
"TERCİH EDİLEN RENKLER DİKKAT ÇEKMEMELİ"
Gelelim şimdi kadını tercih edeceği renkler meselesine: Kadının tercih edeceği renkler de dikkat çekmeyen renkler olmalıdır. Koyu renkler daha çok tercih edilmelidir. Hz. Aişe annemizin ensar kadınlarına bir duası vardır. Allah razı olsun. Der ki: 'hicab ayeti, yani örtü ayeti geldiği an, hemen kadınlar yanında örtüleri olmasa bile, elbiselerini yardılar, ikiye böldüler, yarısını başörtüsü olarak kullandılar ve sanki başlarının üzerinde karakuşlar bulunuyor gibiydi'. Birden Medine sokakları koyu renklerle, başörtülülerle doluverdi. Yolda, orta yerlerden, yolları işgal ederek değil; mümkün olduğu kadar kenardan, dikkat çekmeden, yürür ve gidecekleri yerlere giderlerdi. Renklerde de hüküm bu. Çok uzaklardan dikkat çeken renkler, İslamın tavsiye ettiği renkler değildir.
